DSIP, czyli „delta sleep-inducing peptide”, to nonapeptyd: łańcuch dziewięciu aminokwasów. Wyizolowali go w 1977 roku w Bazylei Guido Schoenenberger i Marcel Monnier z żylnej krwi mózgowej królików uśpionych elektryczną stymulacją wzgórza.
Wstrzyknięty innym królikom ekstrakt nasilał fale delta w EEG, charakterystyczne dla głębokiego snu wolnofalowego. Stąd jego nazwa.
Peptyd bez zidentyfikowanego receptora
Prawie pięćdziesiąt lat później nie zidentyfikowano żadnego swoistego receptora DSIP, a gen, który miałby go kodować, nie jest znany z pewnością. Peptyd wykryto jednak w mózgu, przysadce, jelitach i osoczu. Przegląd z 2006 roku nazywa go „wciąż nierozwiązaną zagadką”.
Co zmierzono w badaniach
- U zwierząt wydłużenie snu wolnofalowego w niektórych modelach, ale nie we wszystkich: wyniki zależą od gatunku, dawki i pory wstrzyknięcia.
- Opisany wpływ na reakcję na stres, temperaturę ciała i odczuwanie bólu.
- U ludzi kilka małych badań z lat 80. nad bezsennością, z umiarkowanymi i czasem sprzecznymi wynikami.
Dlaczego temat pozostaje otwarty
Czas życia DSIP we krwi jest bardzo krótki, rzędu kilku minut, a peptyd krąży częściowo związany z innymi cząsteczkami. Bez znanego receptora trudno powiązać jego działanie z konkretnym mechanizmem. Dlatego DSIP pozostaje głównie narzędziem badań podstawowych nad regulacją snu.
Czym nie jest
DSIP nie jest środkiem nasennym i nie ma pozwolenia na dopuszczenie do obrotu w Europie ani w Stanach Zjednoczonych. Fiolka PeptidLab to odczynnik laboratoryjny.
Karta techniczna
- Nazwisko
- DSIP (delta sleep-inducing peptide)
- Sekwencja
- WAGGDASGE (9 aminokwasów)
- Masa molowa
- 848,8 g/mol
- N° CAS
- 62568-57-4
- Odkrycie
- 1977, Schoenenberger i Monnier (Bazylea)
- Receptor lub cel
- Dotychczas niezidentyfikowany
- Status regulacyjny
- Brak pozwolenia na dopuszczenie do obrotu
Co mówią badania
Podsumowanie opublikowanych danych przygotowane przez zespół PeptidLab. Opisuje cząsteczki badane w laboratorium lub w badaniach klinicznych: nic tutaj nie jest wskazaniem do stosowania.
1977OdkrycieProc Natl Acad Sci USA
Izolacja i charakterystyka peptydu z krwi uśpionych królików: zwiększa on aktywność delta w zapisie EEG.
1983Badanie na ludziachNeuropsychobiology
Małe badania na ludziach dotyczące snu i innych parametrów psychofizjologicznych, z umiarkowanymi wynikami.
2006PrzeglądJ Neurochem
Podsumowanie trzydziestu lat badań: opisany wpływ na sen, stres i ból, ale ani receptora, ani genu nie zidentyfikowano z pewnością.
Bezpieczeństwo: co podają badania
- Nieliczne badania na ludziach są stare i małe: nie pozwalają ustalić profilu bezpieczeństwa.
Źródła
Linki do PubMed lub do oryginalnego dokumentu. Artykuły w języku angielskim.
- Schoenenberger GA, Monnier M. Characterization of a delta-electroencephalogram (-sleep)-inducing peptide. Proc Natl Acad Sci USA, 1977. PubMed
- Schneider-Helmert D, Schoenenberger GA. Effects of DSIP in man. Multifunctional psychophysiological properties besides induction of natural sleep. Neuropsychobiology, 1983. PubMed
- Kovalzon VM, Strekalova TV. Delta sleep-inducing peptide (DSIP): a still unresolved riddle. J Neurochem, 2006. PubMed
Zaktualizowano w październiku 2026.
Najczęściej zadawane pytania
Czy DSIP to środek nasenny?
Nie. Nazwę nadano mu od efektu zaobserwowanego u królików. Żaden lek na bazie DSIP nie jest dopuszczony w Europie ani w Stanach Zjednoczonych.
Dlaczego mówi się o śnie „delta”?
Fale delta to wolne fale w zapisie EEG, typowe dla snu głębokiego. To ich nasilenie u królików dało peptydowi nazwę.
Czy receptor DSIP jest znany?
Nie. To jeden z powodów, dla których jego mechanizm wciąż budzi dyskusje.
Ten poradnik ma cel informacyjny i naukowy. Produkty PeptidLab są przeznaczone wyłącznie do badań laboratoryjnych i nie są przeznaczone do spożycia przez ludzi ani zwierzęta.
